सिंहावलोकन २०२५ : क्रीडा क्षेत्र

 


 लवकरच जग सध्या सुरु असलेल्या ग्रेनीयन कॅलेंडरला निरोप दूवून नविन ग्रेनीयन वर्ष २०२६चे मोठ्या जल्लोषात स्वागत करेल.हे करत असताना,सरत्या वर्षात झालेल्या घटनांचा मागोवा घेतल्यास पुढल्या वर्षाचे स्वागत करताना येणारा उत्साह उत्तमच.हेच लक्षात घेवून मी क्षेत्र ,विषयनिहाय सरत्या वर्षाचे आढावा घेणारे लेख लिहित आहे. त्याच मालिकेतील  क्रीडा विश्वाचा आढावा घेणारा हा लेख.  हे सरते वर्ष क्रीडा क्षेत्राचा विचार करता अत्यंत महत्त्वाच्या ठरले . भारताच्या अनेक खेळडूनी या वर्षात अत्यंत महत्वाचा टप्पा सर केला बुद्धिबळाचा विचार करता हे वर्ष खूपच आनंदाचे ठरले 

२०२5 हे वर्ष भारताच्या क्रीडा क्षेत्रासाठी व्यावसायिकता, तंत्रज्ञानाचा वापर आणि पायाभूत विकास यांचा संगम दर्शवणारे ठरले. ऑलिम्पिक सायकलच्या तयारीच्या दृष्टीने केंद्र व राज्य सरकारांनी प्रशिक्षण, विज्ञानाधिष्ठित कोचिंग आणि खेळाडूंच्या कल्याणावर भर दिला. क्रीडा मंत्रालयाच्या आकडेवारीनुसार ‘खेलो इंडिया’ अंतर्गत वार्षिक गुंतवणूक सातत्याने वाढत असून, देशभरात १,००० हून अधिक प्रशिक्षण केंद्रे सक्रिय झाली.

अॅथलेटिक्स, नेमबाजी, कुस्ती, बॉक्सिंग आणि वेटलिफ्टिंग या ऑलिम्पिक क्रीडांमध्ये कामगिरी सुधारण्यावर लक्ष केंद्रीत झाले. स्पोर्ट्स सायन्सच्या वापरामुळे—बायोमेकॅनिक्स, डेटा अॅनालिटिक्स, पोषण व्यवस्थापन—

इजा होण्याचे प्रमाण कमी झाले आणि कामगिरीत सातत्य दिसून आले. राष्ट्रीय शिबिरांमध्ये परफॉर्मन्स ट्रॅकिंग सिस्टीम्स वापरल्या गेल्या, ज्यातून खेळाडूंच्या वेग, सहनशक्ती आणि रिकव्हरीवर अचूक निरीक्षण शक्य झाले.

क्रिकेटच्या पलीकडे जाऊन फुटबॉल, हॉकी, बॅडमिंटन आणि कबड्डी यांसारख्या क्रीडांना व्यावसायिक लीग्समुळे मोठी चालना मिळाली. भारतीय क्रीडा अर्थव्यवस्थेचा आकार २०२६ पर्यंत अंदाजे १०–१२ अब्ज अमेरिकी डॉलरच्या दिशेने गेला, ज्यात प्रसारण हक्क, प्रायोजकत्व आणि स्पोर्ट्स टेक स्टार्टअप्सचा मोठा वाटा होता. महिला क्रीडाक्षेत्रातही सहभाग आणि कामगिरीत लक्षणीय वाढ नोंदवली गेली.

पायाभूत सुविधांच्या बाबतीत सिंथेटिक ट्रॅक्स, इनडोअर अरेनाज, आणि स्मार्ट स्टेडियम्सची संख्या वाढली. मात्र, ग्रामीण स्तरावर प्रशिक्षकांची कमतरता, दीर्घकालीन आर्थिक सुरक्षितता आणि तळागाळातील प्रतिभेचा शोध ही आव्हाने कायम राहिली.

एकदरीत सरते २०२५ वर्ष क्रीडा विश्वाचा विचार करता प्रचंड उलथापथीचे ठरले,हेच म्हणावे लागेल

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

सरनाईक साहेब, याही सुधारणा करा हो!

Image
मा. प्रताप सरनाईक साहेब, परिवहनमंत्री  महाराष्ट्र राज्य  यांच्या सेवेसी  साहेब, आम्ही डायव्हरांनी दारू पिऊन बस चालवू नये, तूम्ही आम्हाला ड्युटी सुरु करण्यापुर्वी टेस्ट कंम्पलसरी केली.पण साहेब आम्ही मुळात दारू का पितो,याचा विचार कराल का ?अहो प्रत्येकाला आपला जीव प्यारा असतो साहेब .अस्या वेळी ज्याचा खांद्यावर बसमधील ३०ते ३५ जणांचे भवितव्य अवलुंबन असते अस्या डायव्हरांना दारू पिऊन स्वत:सह त्यांचा जीव धोक्यात घालायला का वाटतो, याचा विचार कराल का, ? साहेब, जर कुठे नरक असेलच तर तो इथे आहे,अस्या पद्धतीच्या ठिकाणी आमच्या मुक्कामाची सोय असते.साहेब रेल्वेमध्ये डायव्हरांना रहायला चांगल्या खोल्या असतात,खायला मोफत असते.ड्युटीवर जॉइन होण्याचा आधी त्याची पुरेसी विश्रांती होईल याची काळजी घेतलेली असते.आठवड्याभरात किती तास रेल्वे चालवायची याचे निश्चित नियम आहेत.आमच्या येथे काही हाताच्या बोटावर मोजता येतील,असे अपवाद वगळता चित्र नरकापेक्षा वेगळे नाही हो साहेब. सकाळी घरुन निघताना डब्यात बांधलेले अन्नच कितीही गार झाले तरी,आम्हाला खावे लागते.ते गरम करण्याची देखील सोय अनेक ठिकाणी नाही‌.झोपायला जे...
Read more

८० तासाला एक

Image
८० तासाला एक हा दर आहे २०२५ मध्ये प्रदर्शित झालेल्या मराठी चित्रपटाचा. गेल्या वर्षी तब्बल ११० मराठी चित्रपट प्रदर्शित झाले.मात्र या ११० चित्रपटांनी किती कमाई केली, याची माहिती घेतली असता समोर येणारे चित्र खुपच विदारक आहे.या मराठी चित्रपटांची एकत्रीत कमाई आहे, फक्त ९९ कोटी रूपये‌. सरासरी एका चित्रपटाची कमाई येते ९० लाख रूपये. सुमारे १० कोटी मराठी भाषिक असलेल्या महाराष्ट्राची राजभाषा असलेल्या मराठीचे हे कटू वास्तव आहे. २०२५ वर्षात प्रदर्शित झालेल्या सर्व मराठी चित्रपटांच्या एकत्रीत कमाईला महाराष्ट्राचा लोकसंख्येने भागले असता समोर येणारे चित्र भीषण हा शब्द हास्यास्पद वाटावा असे आहे.महाराष्ट्रातील जनतेने २०२५ वर्षात  मराठी चित्रपटावर खर्च केलेली रक्कम आहे तब्बल १० रूपये प्रती व्यक्ती. एक कप चहाच्या किंमती एव्हढी रक्कम खर्च करण्याचे मोठे औदार्य महाराष्ट्रातील मराठी जनतेने दाखवले आहे. मराठी चित्रपटांनी यावेळी एकत्रीत मिळवलेल्या कमाईला चित्रपटाच्या संख्येने भागले असता चित्रपटाचे जे सरासरी उत्पन मिळते ते आहे ९०लाख रुपये. पुणे, नाशिक सारख्या शहरांमध्ये ६५० ते १३०० स्...
Read more

खगोलातील अढळ तारा निखळला

Image
खगोलशास्त्रप्रेमींची मंगळवार 20 मेची सकाळ उजाडली,ती एका दुर्देवी बातमीने.  डॉ. जयंत नारळीकर यांच्या निधनाच्या बातमीने        खगोलशास्त्रप्रेमींना त्यातही मराठी जनांना आपल्यातीलच कोणीतरी भावना दाटून आली.    जगविख्यात शास्त्रज्ञ असून देखील आलेल्या पत्रांना आवर्जून उत्तर देणारे व्यक्तीमत्व म्हणून डॉ. नारळीकर विख्यात होते.डॉ. नारळीकरांचा जन्म कोल्हापूर येथे जुलै १९, १९३८ रोजी झाला. त्यांचे वडील, रॅंग्लर विष्णू वासुदेव नारळीकर हे एक प्रसिद्ध गणितज्ञ, वाराणसी येथील बनारस हिंदू विद्यापीठाच्या गणित शाखेचे प्रमुख होते. त्यांची आई सुमती विष्णू नारळीकर ह्या संस्कृत विदुषी होत्या. पालकांच्या या ज्ञानाचा प्रभाव बालपणी डॉ जयंत नारळीकरांवर पडला.नारळीकरांचे शालेय शिक्षण वाराणसी येथे झाले. इ.स. १९५७ साली त्यांनी विज्ञानात पदवी प्राप्त केली.या परीक्षेत त्यांनी प्रथम क्रमांक पटकावला. त्यानंतर उच्च शिक्षणासाठी ते ब्रिटनमधील केंब्रिज येथे गेले. तेथे त्यांना बीए, एमए व पीएचडीच्या पदव्या मिळाल्या. शिवाय, रॅंग्लर ही पदवी, खगोलशास्त्राचे टायसन मेडल, स्मिथ पुरस्कार ...
Read more